Bekijk profielpagina

'Transparantie' is niet de oplossing om de invloed van Big Tech in te perken

Niemand leek te verwachten dat honderden aanhangers van president Trump het Capitool zouden bestormen
Tandem Tech
'Transparantie' is niet de oplossing om de invloed van Big Tech in te perken
Door Lucas van Tandem Tech • Editie #213 • Bekijk online
Niemand leek te verwachten dat honderden aanhangers van president Trump het Capitool zouden bestormen. Behalve wanneer je al even de online groepen in de gaten hield. Al snel werd de verpletterende invloed van bedrijven zoals Facebook duidelijk en dook meteen de vraag op of dit voorkomen had kunnen worden.

Photo by Tim Mossholder on Unsplash
Photo by Tim Mossholder on Unsplash
Het was Gwendolyn Rutten (Open Vld) die de kat de bel aanbond in De Afspraak (Mijn excuses als iemand sneller was). Volgens de gewezen voorzitter van Open Vld had de bestorming van het Capitool vermeden kunnen worden indien buitenstaanders een beter zicht hadden gehad in hoe de algoritmes van grote techbedrijven werken. Ze pleit dus voor een blik onder de motorkap en volledige transparantie in hoe welke keuze gemaakt wordt.
Dat idee is voor de duidelijkheid niet nieuw. Half december stelde de Europese Unie haar voorstel tot strengere regelgeving voor techbedrijven voor. In die Digital Services Act staat onder meer te lezen dat platformen transparant moeten zijn over hoe hun algoritme werkt en dat ze verantwoordelijk gehouden moeten worden voor de beslissingen die ze nemen. Grote techbedrijven zouden dus hun bestaansreden moeten onthullen om nog te mogen meespelen. Een gevaarlijk idee, en niet zozeer omdat bedrijven zoals Twitter en Facebook dan minder macht zouden hebben.
Er is het gevaar van copycatgedrag. Door het  algoritme openbaar te maken, kunnen concurrenten (bijvoorbeeld uit China) aan de haal gaan met die informatie. Op het eerste gezicht lijkt dat geen probleem, aangezien die spelers ook in Europa hun code openbaar moeten stellen, maar ze hoeven niet per se in Europa beschikbaar te zijn. Stel: de Digital Services Act wordt in zijn huidige vorm wet en verplicht Facebook en co. om zijn algoritme openbaar te maken. Een nieuwe speler die zich in een ander werelddeel bevindt, groeit snel aan populariteit (misschien hebben we wel nog een leuke dansvideo-app nodig). Het kiest er bewust voor om niet in Europa te opereren maar wel in de rest van de wereld. Door die openbaarheid heeft het een concurrentievoordeel op platformen die wel in Europa actief zijn, met alle mogelijke gevolgen van dien. Wil je transparantie, dan moet je wereldwijd afspraken maken. Aangezien dat nooit gaat gebeuren, hoeft het misschien helemaal niet zo drastisch als de motorkap opengooien om verandering teweeg te brengen.
De huidige techbedrijven opereren bijna allemaal vanuit de Verenigde Staten, waar ze op dit moment worden beschermd door ‘Section 230’. Heel kort gezegd, want anders heb ik met één nieuwsbrief niet genoeg, beschermt dit deel van de Amerikaanse wetgeving internetbedrijven tegen aanklachten rond wat derden op hun platform plaatsen. Section 230 heeft er mee voor gezorgd dat bedrijven zoals YouTube en Facebook groot konden worden omdat het hen immuniteit verschaft in de rechtbank. Door die wetgeving namen ze ook nooit de moeite om de inhoud op hun platformen echt te modereren. Dat deel van de Amerikaanse wetgeving staat al langer ter discussie. De vrijgeleide die techbedrijven momenteel krijgen is niet langer houdbaar, met een (voorlopig) triestig hoogtepunt in de vorm van wat er zich in het Capitool afspeelde. Een afschaffing is echter geen oplossing. Een aanpassing daarentegen kan wel zoden aan de dijk brengen.
Zo kan er bijvoorbeeld een onderscheid gemaakt worden tussen content die gratis is en content waar creators (bijvoorbeeld YouTubers) of de platformen zelf (bijvoorbeeld advertenties) geld aan verdienen. Als de platformen aansprakelijk zijn voor de content waar geld mee gemoeid is, dan zullen ze uit angst voor vervolging in de rechtbank veel sneller ingrijpen wanneer die content de vooropgestelde standaard niet haalt. Dat ze daarrdoor geld kunnen verliezen, zal een extra aanmoediging zijn. Hiervoor zal er wel, op lange termijn, geïnvesteerd moeten worden in andere technologieën en aanpakken. Extra mensen inhuren en algoritmes aanpassen zal dit keer niet genoeg zijn. Een grotere aansprakelijkheid kan leiden tot meer vertrouwen bij de consument (en overheid). Iets wat techplatformen na afgelopen week kunnen gebruiken. Zeker als ze een toekomst willen hebben waar ze niet elke dag onder vuur liggen.
Afgelopen week op Tandem Tech:
POCO slaat eigen weg in, blijft afhankelijk van Xiaomi (leestijd: 5 minuten)
Dit al gelezen?
Hoe vond je deze editie?
Lucas van Tandem Tech

Een nieuwsbrief over technologie en (sociale) media door Lucas, hoofdredacteur van tandemtech.be. Op zoek naar duiding over het laatste technologie- en (sociale) medianieuws? Dan zit je hier goed.

Als je deze nieuwsbrief niet meer wilt ontvangen, dan kun je je hier afmelden.
Als deze nieuwsbrief doorgestuurd is en je wilt je aanmelden, klik dan hier.
Gemaakt door Lucas van Tandem Tech met Revue.